Transözofageal Ekokardiyografi Nedir?
Transözofageal ekokardiyografi, kısaca TÖE, kalbin yemek borusu içinden ilerletilen ince bir prob aracılığıyla görüntülenmesidir. Halk arasında zaman zaman “yemek borusundan kalp ultrasonu” olarak anlatılır.
Yemek borusu, göğüs boşluğunda kalbin hemen arkasından geçer. Arada akciğer dokusu ve kaburga bulunmadığı için bu yoldan elde edilen görüntüler, göğüs duvarından yapılan standart ekokardiyografiye kıyasla belirgin biçimde daha ayrıntılıdır. Özellikle kalp kapakları, kulakçıkların iç yapısı ve kalp içindeki oluşumlar bu yöntemle çok daha net değerlendirilebilir.
TÖE, standart ekokardiyografinin yerine geçen bir inceleme değildir. Genellikle önce göğüs duvarından ekokardiyografi yapılır; ek bilgiye ihtiyaç duyulduğunda TÖE planlanır.
Kimlere Yapılır?
Transözofageal ekokardiyografi, ayrıntılı görüntüleme gerektiren durumlarda istenir:
- Kalp kapaklarındaki darlık veya kaçağın ayrıntılı değerlendirilmesi
- Takılmış yapay kapakların işleyişinin incelenmesi
- Kalp içi enfeksiyon şüphesinin araştırılması
- Kalp kulakçığı içinde pıhtı olup olmadığının kontrolü
- Ritim bozukluğu tedavisi öncesinde yapılması gereken değerlendirmeler
- Kalp odacıkları arasındaki doğumsal açıklıkların araştırılması
- Nedeni bulunamayan felç veya damar tıkanıklığı sonrası kaynak araştırması
- Göğüs duvarından yapılan incelemede yeterli görüntü elde edilememesi
- Bazı kalp ameliyatları ve girişimsel işlemler sırasında eş zamanlı görüntüleme
Nasıl Uygulanır?
İşlem, hazırlıklı bir işlem odasında ve gözlem altında yapılır:
- Damar yolu açılır; kalp ritmi, tansiyon ve kandaki oksijen düzeyi işlem boyunca izlenir.
- Varsa takma dişleriniz çıkarılır.
- Boğaz bölgesine uyuşturucu sprey uygulanır; öğürme refleksini azaltmaya yardımcı olur.
- Damar yolundan, sizi rahatlatan ve uykuya benzer bir hâl oluşturan ilaç verilir. Bu sayede işlemin büyük bölümünü genellikle hatırlamazsınız.
- Sol tarafınıza yatırılır, dişlerinizi ve probu korumak için ağzınıza yumuşak bir ağızlık yerleştirilir.
- İnce prob ağız yoluyla yemek borusuna doğru yönlendirilir; bu sırada sizden yutkunmanız istenebilir.
- Prob farklı seviyelerde konumlandırılarak kalp çeşitli açılardan görüntülenir.
- İnceleme tamamlandığında prob yavaşça geri çekilir.
Hazırlık Nasıl Yapılır?
- İşlemden önce belirtilen süre boyunca, genellikle en az altı saat, katı ve sıvı gıda almayın.
- Kullandığınız tüm ilaçları hekiminize bildirin. Özellikle kan sulandırıcı ilaçlar ve şeker hastalığı ilaçları hakkında ayrıca bilgi verin.
- Hangi ilaçlarınızı işlem sabahı az miktarda suyla alabileceğinizi önceden sorun.
- Yutma güçlüğü, yemek borusu hastalığı veya geçirilmiş mide-yemek borusu ameliyatı öyküsü varsa mutlaka belirtin.
- İlaç alerjilerinizi ve daha önce sakinleştirici ilaçlara verdiğiniz tepkileri bildirin.
- Yanınızda bir refakatçi bulundurun ve o gün araç kullanmayı planlamayın.
- Takma diş, gözlük ve takıları işlem öncesinde çıkarın.
Ne Kadar Sürer, Ağrılı mıdır?
Görüntüleme bölümü genellikle on beş ila otuz dakika sürer. Hazırlık ve işlem sonrası gözlem süresiyle birlikte hastanede birkaç saat geçirmeniz beklenir.
İşlem ağrılı olarak tanımlanmaz. Boğazdaki uyuşukluk ve verilen rahatlatıcı ilaç sayesinde çoğu hasta işlemi rahat geçirir. Probun ilerletildiği anlarda öğürme hissi, boğazda dolgunluk ya da baskı hissedilebilir. İşlem sonrasında bir iki gün sürebilen hafif boğaz ağrısı olağan bir durumdur.
Riskleri Nelerdir?
TÖE, deneyimli ellerde güvenle uygulanan bir incelemedir; ciddi sorunlar seyrek görülür. Yine de her girişimsel işlemde olduğu gibi bazı riskler bulunur:
- Geçici boğaz ağrısı ve ses kısıklığı
- Bulantı ve öğürme
- Verilen rahatlatıcı ilaca bağlı tansiyon düşüklüğü veya solunumda yavaşlama
- Dişlerde ya da ağız içinde küçük zedelenmeler
- Yemek borusunda tahriş
- Çok seyrek olarak yemek borusunda ciddi yaralanma
Bu nedenle işlem, monitör eşliğinde ve gerekli önlemler alınarak yapılır.
İşlemden Sonra Ne Olur?
İşlem bittikten sonra bir süre gözlem altında dinlendirilirsiniz. Boğazınızdaki uyuşukluk tamamen geçene kadar su dahil hiçbir şey içmemeniz istenir; erken yutkunma yanlış yola kaçmaya yol açabilir. Refleksleriniz normale döndüğünde önce sıvılarla başlanır.
Rahatlatıcı ilaç aldığınız için o gün araç kullanmamanız, önemli kararlar almamanız ve dinlenmeniz önerilir. Ertesi gün genellikle normal yaşamınıza dönebilirsiniz. İşlem sonrası şiddetli göğüs veya karın ağrısı, kan tükürme, yüksek ateş ya da yutkunmada belirgin güçlük gelişirse gecikmeden sağlık kuruluşuna başvurmalısınız.
Bulgular, işlemi gerçekleştiren kardiyoloji uzmanı tarafından değerlendirilerek tedavi planınıza yansıtılır.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. Şikâyetleriniz için lütfen bir kardiyoloji uzmanına başvurun.
Sık sorulan sorular
TÖE öncesinde kaç saat aç kalmalıyım?
Genellikle işlemden önce en az altı saat boyunca katı gıda ve içecek alınmaması istenir. Bu süre, işlem sırasındaki güvenliğiniz açısından önemlidir. Kesin süreyi ve ilaçlarınızı hangi saatte alacağınızı size randevunuzu veren birim bildirecektir.
Transözofageal ekokardiyografi acı verir mi?
İşlem öncesinde boğaza uyuşturucu sprey uygulanır ve genellikle rahatlatıcı bir ilaç verilir; bu sayede işlem çoğu hasta tarafından tolere edilebilir. Probun yutulması sırasında öğürme hissi olabilir. Ağrıdan çok, kısa süreli bir rahatsızlık hissi tarif edilir.
Neden normal EKO yeterli olmuyor?
Göğüs duvarından yapılan ekokardiyografide akciğer dokusu ve kaburgalar bazı bölgelerin net görülmesini engelleyebilir. Yemek borusu kalbe çok yakın olduğu için, bu yoldan yapılan görüntüleme özellikle kapaklar ve kulakçık içi hakkında daha ayrıntılı bilgi verir.
İşlemden sonra hemen yemek yiyebilir miyim?
Boğazınızdaki uyuşukluk geçene kadar bir süre ağızdan hiçbir şey almamanız istenir; bu genellikle birkaç saati bulur. Yutkunma refleksiniz normale döndükten sonra önce sıvı gıdalarla başlanır. Size verilecek talimatı birebir uygulayın.
İşlem sonrası araba kullanabilir miyim?
Rahatlatıcı ilaç uygulandıysa o gün araç kullanmamanız ve dikkat gerektiren işlerden uzak durmanız gerekir. Bu nedenle işleme yanınızda bir refakatçiyle gelmeniz önerilir. Ertesi gün genellikle normal yaşamınıza dönebilirsiniz.
TÖE ne kadar sürer?
Görüntüleme bölümü genellikle on beş ila otuz dakika arasında tamamlanır. Ancak hazırlık ve işlem sonrası gözlem süresiyle birlikte toplamda birkaç saat ayırmanız uygun olur. Süre, incelenmesi gereken ayrıntılara göre değişebilir.
Son güncelleme: